فرمت فایل: ورد ( قابلیت ویرایش و آماده چاپ )
قسمتی از محتوای متن
تعداد صفحات : 4 صفحه
شطح شطح در لغت عرب از شَطَحَ، یَشطحُ، به مفهوم حرکت است.همانگونه که شیخ روزبهان بقلی نوشته است: « در غربیت گویند شطح، یَشطحُ، اذا تحرک، شطح حرکت است، و آن خانه را که آرد در آن آرد خرد کنند مشطاح گویند از بسیاری حرکت که درو باشد.
» 1 برخی در معنی شطح گفته اند: «آنچه صوفیان گاه وجد و حال بیرون از شرع گویند.
»2 و یا «شطح عبارتست، از کلام فراخ گفتنسبی التفات و مبالات چنانکه بعضی بزرگان هنگام غلبه حال و سکر و غلبات گفته اند.
»3 ابونصر سرّاج نیز شطح را « نوعی سخن با بیانی غریب و نامحدود در توصیف تجربه ای وجد آمیز که یروی فورانی آن درون عارف را تسخیر و لبریز می کند.
»4 معرفی کرده است.
حقیقت مفهوم شطح در نگاه اول چنین به نظر می رسد که شطح سخنان کفر آمیز و گستاخانه ای استکه گاهی با ابهام گویی و پیچیدگی همراه است.
این نوعگفتار در حالت وجد و بی خودی گفته می شود و در نهایت گفتاری فضاحت آمیز و شرم آور و غیر قابل قبول است.
اما «هانری کربن» مصحح آثار روزبهان بقلی معتقد است: «شطح به عنوان منبع و سرچشمه تأویل عرفانی نیز معرفی شده است.
فهم معنای حقیقی شطح بر قواعد تأویلی استوار است، قواعدی که در مورد متنی مصداق می یابد که در پشت و ورای « ظاهر» دارای « باطنی» باشد.
»5 از نظر کربن « شطح ذاتاً شخصی است که متشابه با ظاهری مبهوت کننده و حیرت آور و معنایی مخفی و باطنی که حقیقت ۀن سخن است.
»6 در حقیقت شطح نتیجه هجوم انوار حقایق معنوی است که بر قلب عارف می ریزد و شدت و سنگینی این حقایق بقدری است که قدر تحمل و ظرفیت او خارج است.
ابو نصر سراج شطح را با نهری مقایسه می کند که در بستری زیاده تنگ جاری است.
در این صورت آب از بستربه در می آید و لبریز می شود.
7 این درحالی است که برخی شطح را نوعی سخن کنایی یا استعاره دانسته اند و دلیل بکار گیری آنرا دشواری و منافات با مصلحت روزگار معرفی کرده اند مرحوم سعید نفیسی در این زمینه می نویسد: « درباره تصوف ایران دو اشکال بزرگ در پیش هست: نخست آنکه صوفیه خود همیشه در پرده سخن گفته اند و چاره جز آن نداشته اند که بیشتر کنایات و استکارات و حتی اصطلاحات مرموز و آنچه خود « شطحیات» گفته اند یعنی بتعبیرات ظاهراً پریشان و آشفته اما باطناً پر مغز و دقیق مطلب بسیار دقیق و لطیف خو

دانلود شطح


%20Spaces%20_4.jpg)
%20Spaces%20_5.jpg)
%20Spaces%20_6.jpg)

